• Tina Jovanović

Fronteks: Zapadni Balkan glavna tačka krijumčarenja oružja u EU

22/02/2022

Kontrola vozila na šengenskoj granici (foto: twitter.com/Frontex)

Zapadni Balkan je glavna tačka za šverc oružja ka EU, a među državljanima regiona po upotrebi falsifikovanih dokumenata se izdvaja Albanija, ocenjuje Fronteks u godišnjoj analizi rizika.


Fronteks ocenujuje da je najveći rizik za EU u domenu krijumčarenja oružja kopnena granica sa Zapadnim Balkanom. Tamo je u odnosu na sve granice Unije otkrivana najveća količina ilegalnog oružja (39%) i najveći broj zabeležih slučajeva krijumčarenja oružja (9%).


Nakon Zapadnog Balkana kao rizične tačke krijumčarenja oružja Fronteks označava granice sa Ukrajinom, Moldavijom i Turskom.


Fronteks ukazuje preovlađuje krijumčarenje relativno malih količina oružja i municije uglavnom u putničkim vozilima, kao i da oružje često potiče iz postkonfliktnih zemalja. Najčešće se krijumčari malokalibarsko i lako oružje dok su eksplozivi retko otkrivani.


Prema oceni Fronteksa šverc vatrenog oružja rastavljenog na delove predstavljaće značajan problem u narednim godinama jer ga je mnogo teže otkriti a krijumčarene komponente mogu upotpuniti 3D štampani delovi.


Državljani Ukrajine, Albanije i Turske prednjače po falsifikovanim dokumentima

Među državljanima koje prednjače u falsifikovanju dokumenata za ulazak u EU najviše je Ukrajinaca sa 1.521 slučajem. Albanija je na drugom mestu sa 1.272 slučaja. Oni su uglavnom pokušavali da se domognu Velike Britanije, ukazuje Fronteks.


Na trećem mestu su državljani Turske, sa 394 osobe uhvaćene sa lažnim dokumentima uglavnom u vazdušnim lukama.

Kada je reč o totalnim brojevima, otkriveno je skoro 7.000 falsifikovanih dokumenata na spoljnim granicama EU. Uglavnom su lažirana prateća dokumenta neophodna za prelazak granice u vreme pandemije koronavirusa poput dokaza o regulisanom statusu boravka.


Obuka za otkrivanje falsifikovanih putnih isprava (foto: twitter.com/Frontex)

Građani Ukrajine, Albanje, Gruzije i Srbije najčešće prekoračuju limit legalnog boravka u EU

Što se tiče građana koji bez viza mogu da putuju EU, najviše kršenja limita boravka do tri meseca zabeležno je među državljanima Ukrajine, Albanije, Gruzije i Srbije, navodi Fronteks.


Broj donetih odluka o vraćanju državljana zemalja Zapadnog Balkana kućama iznosi oko 35.000, što je skok od skoro 9.000 u odnosu na podatke iz prethodne godišnje analize.

Povećanje se odnosilo na sve državljane zemalja Zapadnog Balkana, sa većim udelom odluka koje je albanskim državljanima izdala Grčka.


Broj državljana regiona koji su vraćeni svojim kućama iznosio je oko 15.000. Na drugom mesto po broju odluka o readmisiji slede građani istočne Evrope (32.003) i Zapadne Afrike (28.329).

Osmatranje spoljnih granica EU na kopnu (foto: twitter.com/Frontex)

Narkotici i dalje veliki problem na granicama

Uprkos pandemiji koronavirusa šverc narkotika u EU se beleži novi rekorde u zaplenjenim količinama, navodi Fronteks u svojoj godišnjoj analizi. Najčešće zaplenjivani hašiš (68% slučajeva), biljni kanabis (14% slučajeva) i kokain (9% slučajeva). Otkriveno je oko 208 tona hašiša, 24 tone kokaina. 2,5 tona kanabisa i 177 kilograma heroina.


Prostor jugoistočne Evropu i Zapadni Balkan označeni su kao glavne tačke uzgajanja kanabisa na otvorenom prostoru, a Centralna i Zapadna Evropa u zatvorenom prostoru.


Potražnja za kokainom u EU prema procenama Fronteksa raste. Najviše se krijumčari preko morskih granica a glavne ulazne tačke za drogu iz Brazila, Ekvadora i Kolumbije jesu Holandija i Belgija.


Pored direktnih ruta, kokain u EU stiže i preko Zapadne i Severne Afrike, Jadrana i Zapadnog Balkana, navodi Fronteks.